Helezon Konveyörler Yapısı, Çalışma Prensipleri ve Tasarım Hesapları

Bu içerik, CAD modelleyici Mustafa Mücahit KARAKAŞ tarafından hazırlanmıştır

Bölüm.1 Giriş

1.1  Helezonun Tarihi ve Genel Tanımı

Helezon konveyörler, ilk olarak M.Ö. 3. yüzyılda Arşimet tarafından geliştirilen "vida" prensibine dayanan, günümüzde ise katı malzemelerin taşınmasında yaygın olarak kullanılan mekanik taşıma sistemleridir. Özellikle granül, toz veya küçük parçalı malzemelerin yatay ya da eğimli yüzeylerde taşınmasında yüksek verim sağlar. Gıda, inşaat, madencilik, kimya ve tarım gibi birçok endüstride tercih edilen bu sistemler; basit yapısı, düşük bakım ihtiyacı ve güvenilir performansları ile öne çıkar

1.2 Helezon Konveyörlerin Yapısı ve Çeşitleri

Bir helezon konveyör temel olarak şu bileşenlerden oluşur:

• Taşıyıcı vida (helezon mil): Malzemeyi hareket ettiren spiral yapıdaki ana elemandır.
• Tekne (gövde): Malz
  emenin taşındığı boru ya da oluk şeklindeki yapıdır. Genellikle toz geçirmez biçimde tasarlanır.
• Tahrik sistemi: Milin dönmesini sağlayan motor ve redüktör sisteminden oluşur.
• Ara yataklar: Özellikle uzun helezonlarda milin ortadan desteklenmesini sağlar.
• Boşaltma ve giriş noktaları: Malzemenin konveyöre alındığı ve sistemden boşaltıldığı bölgelerdir.

Helezonlar modüler bir yapıda olup genellikle alttaki görselde gösterilen elemanlardan oluşmaktadır

Şekil 1 Helezon konveyörü oluşturan parçalar

Helezon konveyörü oluşturan parçalar

• 1. Helezon Mili,
• 2. Helezon,
• 3.Besleme ağzı,
• 4. Çıkış ağzı,
• 5. Helezon yatağı (tekne),
• 6. Üst kapak (U tipi helezonlarda),
• 7. Gözetleme kapağı,
• 8. Ön ve arka kapaklar,
• 9. Kaplin, Salmastra,
• 10. Motor-Redüktör

 Helezon konveyörlerde ana unsur bir mile sarılı olarak taşımayı yapan helezondur. Helezon mili baş ve sondan helezon gövdesine yataklanmıştır. Eğer helezon boyu çok uzunsa aralıklarla askı yataklarına alınması gerekir. Bir helezonda askı yataklarının bulunması verimi bayağı düşürdüğü, helezonlarda tıkanmalara ve sıkışmalara neden olduğu için askı yatağı kullanımından mümkün olduğunca kaçınılmalıdır.

Helezonlar taşımanın özelliğine göre çok farklı yapılarda imal edilebilirler. Bu farklılıklar;

•          Sabit hatveli helezonlar
•          U tip helezonlar
•          Boru tipi helezonlar
•          Artan hatveli helezonlar
•          Konik milli helezonlar
•          Milsiz helezonlar
•          Çok yollu helezonlar
•          Kauçuk kanatlı helezonlar, olarak tanımlanabilirler 

Şekil 2 Eğimli helezon konveyör örneği

Helezon konveyörler genellikle yatay veya hafif eğimli (10 - 20°) durumda çalışırlar. Ancak, yükü düşey veya düşeye yakın eğimde taşıyabilen özel tasarımlar da vardır. Şekil 2’de eğimli helezon konveyöre ait bir örnek görülmektedir

1.3 Kullanım Alanları ve Sınırlamalar

·         Helezon konveyörler, aşağıdaki alanlarda yaygın olarak kullanılır:

·         Toz toplama sistemleri

·         Hijyen gerektiren gıda aktarımı (un, şeker vb.)

·         Kimyasal malzeme taşıması

·         Karışım ve dozajlama sistemleri

Her ne kadar helezon konveyörler birçok sektörde kullanılsa da, taşınabilir malzeme türleri sınırlıdır. Şu tür malzemeler için uygun değildir:

• Büyük taneli veya iri hacimli malzemeler
• Kolay kırılabilir veya yapışkan maddeler
• Aşındırıcı veya sıkışmaya meyilli malzemeler

Bu tür malzemeler, helezonun yapısına zarar verebilir, sıkışmalara yol açabilir ya da ara yataklar çevresinde dar boğazlar oluşturarak sistemin durmasına neden olabilir. Bu yüzden helezon konveyörler, düzenli besleme gerektiren sistemlerde tercih edilir.

1.4 Avantajlar ve Dezavantajlar

Avantajları

• Basit ve kompakt tasarım
• Modüler olarak imal edilebilirler
• Kolay monte demonte edilirler
• Düşük ilk yatırım ve bakım maliyeti
• Toz, kötü koku veya sıcaklık gibi zorlayıcı koşullarda kapalı sistem tasarımıyla etkili kullanım
• Yatay veya eğimli düzlemlerde çalışabilirlik
• Malzemenin birden fazla noktada boşaltılabilmesi
• Yüksek sıcaklıklardaki malzemeleri aktarabilirler

Dezavantajları

• Sürtünme kaynaklı yüksek güç tüketimi
• İri taneli ve kırılmadan taşınması gereken malzemeler için uygun değillerdir.
• Çok aşındırıcı malzemeler taşınamaz
• Malzeme ile helezon arasında aşınma ve parçalanma riski
• Büyük uzunluklarda (genellikle 30–40 m, en fazla 50–60 m) verim kaybı
• Çok uzun mesafelerde veya doğrusal olmayan istikametlerde malzeme taşınacaksa helezon konveyörler birbirine aktarma yapılarak taşıma yapabilirler.
• Yüksek kapasiteli taşımalarda sınırlı performans (100 m³/saat altı) 

1.5  Eğimli ve Düşey Taşıma

Helezon konveyörler çoğunlukla yatay veya düşük eğimli açılarda (10–20°) çalışmak üzere tasarlanır. Ancak özel tasarımlar sayesinde dik veya dikeye yakın taşıma da mümkündür. Bu sistemlerde vida yapısı, hatve aralığı ve dönme hızı dikkatle hesaplanmalı; aksi halde dolum oranı düşer ve malzeme taşınamaz hale gelir.

1.6  Çalışma Prensibi ve Malzeme Hareketi

Helezon konveyörler, döner vida prensibiyle çalışır. Helezon milinin dönmesiyle birlikte, taşıyıcı kanatların oluşturduğu helisel yüzey boyunca malzeme ilerletilir. Bu hareket, sürtünme ve merkezkaç kuvvetlerinin etkisiyle gerçekleşir. Malzeme, helezon yüzeyine doğru itilir ve hatveye (vida diş aralığı) bağlı olarak belirli bir hızda taşınır.

Düşey veya eğimli uygulamalarda, taşıma verimliliği dolum oranına ve devir hızına doğrudan bağlıdır. Bu nedenle bu tür sistemlerde optimum tasarım ve doğru hız seçimi büyük önem taşır.

1.7 Düşey Helezon Konveyörler 

Şekil 3 Düşey helezon konveyör

Bir düşey helezon konveyörün genel görünüşü Şekil 3’de gösterilmiştir. Konveyör, baskı yatağından asılmış (1) sürekli vidası ile (2) silindirik gövdesinden (tekne) oluşur. Ara yataklar yoktur. Konveyör, malzemeyi teknenin alt tarafına getiren kısa ve yatay (3) helezonu ile beslenir. İki helezon da aynı motordan hareket alırlar. Bir konik dişli güç aktarma düzeneği ile birbirlerine kavratılırlar. Konveyör (2) üst tekne bölümündeki (5) penceresinden boşaltılır

Malzeme, düşey mil boyunca şu yolla hareket eder: (3) yatay helezonunun (1) düşey helezonunun yüzeyine beslediği malzeme, bu sonuncu tarafından döndürülür. Düşey helezon yüzeyine etki eden tüm dış kuvvetlerin etkisi altında (malzeme ile gövde iç yüzeyi arasındaki santrifüj kuvvetten doğan sürtünme direnci) malzeme helezonunkinden daha küçük bir açısal hızla döner ve bu nedenle tıpkı bir somunda olduğu gibi, helezon boyunca yukarı doğru harekete zorlanır.

Düşey konveyörlerde helezon, yatay türlere göre daha yüksek bir hızda döner. Güç tüketimi de aynı Şekilde yüksektir. Gerekli güç,

Helezon konveyörün güç hesabı denkleminde P2 kısmında yapılacak değişiklik

 L = H konarak elde edilir. Pratik deneyler, bu tip konveyörlerde w_o direnç katsayısının tahıl için 5.5 - 7.5; tuz için 6.5 -8.3 olduğunu ve konveyör kapasitesindeki bir düşme ile arttığını göstermektedir. Tablo 1’de verilen değerler serbest akışlı ve aşındırıcı olmayan malzemeler için önerilir. Kurulu birimlerde, kaldırma yüksekliği genellikle sınırlı olup en yükseği 30 [m] dir.

Tablo 1 Düşey helezon konveyörler için değerler

1.8  Helezon Kanat Türleri

(Şekil 4a) Kısa Adımlı Veya Sürekli Vida

(Şekil 4b) Kordela (Ribbon) Helis

(Şekil 4c) Pervane Kanatlı

(Şekil 4d) Kesik Kanatlı

Konveyör helezonu sağ-vida (alışılmış tür), sol-vida, tek, çift veya üç-helisli olabilir. Helezonun tasarımı, taşınacak malzemeye uygun biçimde seçilir. Eğer konveyör sıkıştırılamayan kuru taneli veya pudra malzemeler taşıyacaksa, kısa adımlı veya sürekli vida (Şekil 4a) kullanılır. Kütleli ve yapışkan malzemeler için kordela (ribbon) helis (Şekil 4b) uygulanır. Sıkıştırılabilir malzemeler için pervane kanatlı (Şekil 4c) veya kesik kanatlı (Şekil 4d) helisler elverişlidir. Pala ve kesik kanatlı helezon konveyörler, iki veya daha çok sayıda incelik derecesinde olan bir malzemenin benzer amaçlar için parçalanması, dövülmesi ve eş yapı (homojen) duruma getirilmesinde bir araç olarak kullanılırlar.

Helezon, genellikle preste basılmış 4 - 8 [mm] kalınlığındaki çelik saç bölümlerden yapılır. Bölümler mile kaynakla, birbirlerine ise kaynakla veya perçinle birleştirilirler. Bazı durumlarda helezon, soğuk çekilmiş eksiz tek bir şerit olabilir. Helezon ayrıca, mille birlikte dökülmüş ya da mile geçirilmiş borulu döküm dilimlerden oluşabilir.

1.9 Tasarım Hesapları (Genel Esaslar)

Helezon konveyörlerin verimli çalışabilmesi için şu tasarım parametreleri dikkate alınmalıdır:

• Hatve (vida aralığı): Malzeme taşıma hızı üzerinde doğrudan etkilidir. Genellikle mil çapına eşit ya da biraz fazlası olarak seçilir.
• Mil çapı ve dönüş hızı: Taşınacak malzemenin yoğunluğu ve viskozitesine göre belirlenir.
• Doluluk oranı: Konveyörün içinin hangi oranda malzeme ile dolacağı önemlidir. Yatay konveyörlerde %30–45, eğimli uygulamalarda %15–30 arasında değişir.
• Taşıma kapasitesi: Saatlik taşınması gereken malzeme miktarı doğrultusunda vida boyutu, çapı ve dönme hızı belirlenir.

Bölüm.2 Tasarım ve Hesaplamalar

2.1 Helzon çapı (D) seçimi

2.1.1 Helezon Dış Çapı (Ds) Seçiminde Tanecik Boyutunun Önemi

Helezon konveyör, dönen bir vida yapısıyla katı dökme malzemeleri taşır.
Eğer taşınan malzeme taneliyse (örneğin kömür, taş, granül, çakıl, tohum), bu malzemenin en büyük tanesinin helezon içinde sıkışmaması gerekir.

Bu yüzden:

• Malzeme çok iri taneli ise, helezon çapı daha büyük seçilmelidir.
• Aksi takdirde: sıkışma, tıkanma, aşırı sürtünme, helezon kanatlarının kırılması gibi arızalar oluşur.

a. Tanecik Boyutuna Göre Çap Seçim Kuralları

a.1 Malzeme homojen (taneler aynı boyda) ise:

Taşınacak malzemenin granül büyüklüğü homojen ise Helezon çapı D en büyük granül parça büyüklüğünden 12 kat fazla olabilir.

Burada:

·         Ds: Helezon dış çapı (mm)

·         dmaks ​: Malzemedeki en büyük tanecik çap
ı (mm)

a.2 Malzeme heterojen (karışık boyutlarda taneler) ise:

Taşınacak malzeme granül büyüklüğü değişken (heterojen) ise helezon çapı D en büyük granül parça büyüklüğünden sadece 4 kat büyük seçilmelidir

Neden bu fark var?

• Homojen malzemede tüm taneler büyükse, hepsi aynı anda takılabilir → daha büyük çap gerekir.
• Heterojen (karma) malzemede büyük taneler az olduğundan daha küçük çapla tolere edilebilir.

Örneklerle Açıklama

Örnek 1:

• Malzeme: Temiz kuru mercimek
• En büyük tane çapı: 8 mm
• Malzeme homojen (boyutlar benzer)

Örnek 2:

• Malzeme: Kırma taş, kum karışımı
• En büyük taş tanesi: 25 mm
• Malzeme heterojen

2.2 Helezon Konveyörün Kapasite Hesabı

Taşıma kapasitesi(Ton/saat) =60* Özgül ağırlık(Ton/m³) * Helezon kesit alanı(m²) * Aktarma hızı(m/dak)

Q= 60* λ* k* δ * A* V                                                                                          

Q= 60* λ* k* δ * (π (D²-d²)/ 4)* (S*N)                                                                  

Burada: 

·         λ: Aşındırma faktörü   (Bkz. Tablo 2)

·         k = Konveyör zemin açısı faktörü 

·         δ = Malzemenin yoğunluğu (Ton/m3) 

·         A: Alan 

·         V:Hız  (Bkz. Başlık 2.3)

·         D: Dış çap – d: İç çap 

·         S= Helezon hatvesi (metre) 

·         N: Devir sayısı (rpm)  (Bkz. Tablo 3)

Helezon kapasitesini belirleyen ana faktörler helezon devri N(rpm = devir/dk) ve çapı (D) değerleridir

Aşındırma Faktörü (λ)

Taşınacak malzeme aşındırma faktörü (λ)

Tablo 2 Taşınacak malzeme aşındırma faktorü

 Helezon devri (N) seçimi

- Ağır malzemelerin taşınmasında devir 50 (rpm) i geçmemelidir.

- Hafif malzemelerin taşınmasında helezon devri 150(rpm) i geçmemelidir.

- Taşınan malzemelerin özgül ağırlığı, aşındırma özelliği, helezon çapı arttıkça helezon devri (N) daha düşük tutulmalıdır. 

Tablo 3 Dış helezon çapına (Ds) bağlı olarak max. ve min . devir sayıları (ns)

2.3 İletim Miktarının Hesaplanması

İletim miktarı iletim hızı ile ilgilidir, iletim hızı bağıntısı aşağıda verilmiştir

V = ( ns * hs ) / 60      (m / s )

Burada ;           

• V : iletim hızı ( m / s )
• hs : Helezonun hatvesi ( m )
• ns : Milin devir sayısı ( d / dk ) olarak verilmiştir

 

Doldurma kesiti ( m² ) ve iletim hızına uygun olarak iletim miktarı :

Qt = CS ((π *Ds² ) / 4) hs *ns* α* ε *kδ* 60 (t / saat )

formülü ile hesaplanır.

Burada ;

•  CS : Helezon faktörü.
•  kδ : Eğim faktörü.
•  Ds : Helezonun dış çapı ( mm ).
•  ε : Doldurma derecesi ( % ).
•  α: Taşınan malzemenin yoğunluğu (kg/m³) olarak verilmiştir

Tablo 4 DIN 15261’e göre helezon iletici ölçüleri

Tablo 5 Helezon çapına uygun olan devir sayıları

Tablo 6 Dış helezon çapına bağlı olarak max. ve min . devir sayıları

CS (Helezon Faktörü) Belirlenmesi

“CS” ifadesi, bazı teknik kaynaklarda helezonun geometrisine, malzeme cinsine ve doldurma oranına göre belirlenen bir çarpan olarak kullanılır. Ancak genelde bu parametre şu şekillerde değerlendirilir:

Durum	CS Yaklaşımı
Standart, sabit hatveli, yatay konveyör	CS ≈ 1.0 alınabilir
Düşey taşıma / özel tasarım	CS < 1.0 olabilir (örneğin 0.8)
Deneysel sistemlerde	Deneylerle belirlenir

 Konveyör zemin açısı faktörü (kδ)

Yatay ve δ = 25 ° ye kadar eğik çalışan ileticilerde kδ değeri Tablo 2.4 ‘ e göre alınmalıdır. Aşırı eğik ve dik helezon ileticilerde CS , ε , ve kδ değerleri çeşitli yığın mallara göre deneylerle tespit edilmelidir.

İletim hızları ( v ) iletim mallarının özelliklerine göre tespit edilir . İletim hızları A, B ve C sınıflarına ayrılırlar. A sınıfı un , fasulye ve tahıl gibi kolay akabilen, aşındırmayan iletim mallarını içermektedir. B sınıfı kömür taneleri , kaba tuz , testere unu gibi ince taneli, tamamen serbest olarak akamayan veya biraz aşındıran iletim mallarını kapsamaktadır. C sınıfı kuvvetli aşındıran, kaba parçalı, kötü
akma özelliği gösteren iletim mallarını kapsamaktadır. Bu grupta kül, kum ve benzeri malzemeler toplanmıştır. Bunlar alçak hızlarla iletilirler.

Tablo 7 Eğim açılarına göre eğim faktörü değerleri

Doldurma derecesi ε

iletim malının çeşidine ve tane büyüklüğüne bağlı olarak tıkanma olmaması için aşağıdaki değerlerde seçilmelidir,

ε = 0.45 Kolay akan , aşındırmayan iletim malları ( un , tahıl )

ε = 0.30 Hafif aşındıran , taneli ve küçük parçalı yığın mallar ( tuz , kum , çakıl )

ε = 0.15 Ağır , çok aşındıran , kimyasal olarak etki eden yığın mallar ( kül , kil , çimento , gübre , toprak , cevher )

Depo ve bunker boşaltma işlerinde kullanılan helezon ileticilerinde ε ≤ 0.80 olarak ayarlanmalıdır

 

Helezon Konveyörler için Malzeme Yoğunlukları (kg/m³)

Malzeme Adı	Yoğunluk (kg/m³)	Notlar
Buğday	720 – 850	Kuru ve temiz
Un	480 – 600	Tipine göre değişir
Mısır	720 – 750	Tane
Arpa	600 – 640	-
Şeker	800 – 900	Kristal
Tuz (rafine)	1200 – 1350	Kuru
Kömür (toz)	800 – 950	-
Kömür (parça)	720 – 880	Nemli ise daha ağır
Çimento	1200 – 1500	-
Alçı	900 – 1150	-
Kum (kuru, ince)	1500 – 1700	-
Kum (ıslak)	1750 – 2000	-
Çakıl	1600 – 1900	-
Kireç taşı kırığı	1400 – 1600	-
Kırma taş	1600 – 1900	Granül boyuta göre değişir
Toprak (kuru, gevşek)	1200 – 1450	-
Kil	1100 – 1600	-
Gübre (organik, granül)	900 – 1200	-
Testere talaşı	160 – 250	Düşük yoğunluk
Tohum (ayçiçeği, kanola vb.)	500 – 750	Türüne göre değişir
PVC granül	800 – 1100	Plastik katkılı olabilir
Pelet yem	600 – 750	-
Kakaolu toz, kahve tozu	300 – 450	Düşük yoğunluk
Kül (uçucu kül, kuru)	700 – 1000	Termik santral atığı
Boksit	1280 – 1500	Aşındırıcı

 2.4 Helezon Mil Çapı Seçimi

“Mil Çapı Seçimi” → Mühendislik kuralı ile bir ön seçimdir.

Helezon konveyör tasarımında mil çapı (shaft diameter), sistemin mekanik dayanıklılığı ve sarkma (sehim) sınırları açısından çok kritik bir parametredir. Net bir ampirik formülü olmasa da, uygulamada genel kabul görmüş bazı hesap yöntemleri ve mühendislik kriterleri vardır.

Helezon mil çapı ne olacak?

Helezon yaprakları boru üzerine kaynaklanır. Bu borunun çapı da Ds’nin %30–40’ı kadar olmalıdır.

Yani, Ds = 200 mm ise → Dboru> = 60–76 mm olur.

Boru dış çapı seçildikten sonra, iç çapına göre mil çapı seçilir (genellikle iç çapa tam oturan mil).

Sonuç Tablosu (Öneri)

Malzeme Örneği	En Büyük Tane (mm)	Malzeme Tipi	Min. Helezon Çapı (Ds)
Buğday	4 mm	Homojen	48 mm (~min 60 seçilir)
Un / toz	<1 mm	Homojen	12 mm (~min 100 seçilir)
Çakıllı toprak	20 mm	Heterojen	80 mm (~100 önerilir)
Kırma taş	30 mm	Heterojen	120 mm (~150 önerilir)
Taş kömürü	50 mm	Homojen	600 mm (! büyük çap gerekir)

 

Yaklaşık Mühendislik Hesabı:

Mil çapı genellikle aşağıdaki oranlarla belirlenir:

Kısa helezonlar (L < 3 m):

Mil çapı, helezon çapının en az onda biri olmalıdır.

Orta uzunlukta helezonlar (3 m < L < 6 m):

Helezon uzadıkça eğilme riski artar → daha kalın mil gerekir.

Uzun helezonlar (L > 6 m):

Uzun helezonlar daha çok sehim yapar → daha büyük mil zorunlu olur.

Sembol	Anlamı	Birim

 

d

Mil dış çapı

mm

 

D

Helezon dış çapı

mm

 

L

Helezon toplam uzunluğu

m

Bu oranlar, helezonun askı yatağı olup olmamasına göre de değişebilir. Askı yatakları kullanıldığında daha küçük çaplı miller seçilebilir.

 

Sehim (Deflection) Hesabı:

Statik yükleme altında milin ortasından geçen yük için şu formülle maksimum sehim hesaplanabilir:

• w: Yayılı yük (N/m)
• L: Mil boyu (m)
• E: Elastik modül (çelik için ≈ 200 GPa)
• I: Atalet momenti =
  
  
• Bu formülle çok uzun helezonlarda sehim kontrolü yapılır ve gerekirse çap artırılır

Yaylı yük hesabı (w) :

Alternatif Hesap Yöntemi (Uygulama İçin):

w = γ ⋅ A

• γ: Malzeme hacimsel ağırlığı (N/m³)
  γ=δ⋅gγ = δ ⋅ gγ=δ⋅g → δ: yoğunluk (kg/m³), g: 9.81 m/s²
• A: Helezonun taşıma yaptığı etkin kesit alanı (m²)

Bu formül, mil boyunca taşınan yükün kesit boyunca düzgün dağıldığı varsayımıyla kullanılır.

Örnek:

Malzeme: Buğday
Yoğunluk (δ): 750 kg/m³
g: 9.81 m/s²
γ = 750 × 9.81 ≈ 7357 N/m³
Taşınan alan A ≈ 0.01 m² (örnek çap için)
→ w ≈ 7357 × 0.01 = 73.5 N/m

Sehim Ne Kadar Olmalı? (Tasarım Kriteri)

Makine mühendisliğinde helezon milleri için genellikle

olması önerilir

Yani:

• 3 metre (3000 mm) uzunluk için maksimum sehim ≈ 15 mm olmalı
• 1.5 metre için ≈ 7.5 mm
•  Çok hassas sistemlerde bu oran 1/250 - 1/300 bile seçilebilir.

Mil Çapı Ne Zaman Artırılmalı?

Durum	Mil çapı artırılmalı mı?
Helezon çok uzun (L > 4 m)	✅ Evet
Ağır malzeme taşınıyor	✅ Evet
Askı yatağı kullanılmıyor	✅ Evet
Düşük devir / büyük çaplı helezon	⚠ Daha kalın mil önerilir
Sehim hesabında fmax > L/200 çıkıyor	✅ Mil kalınlığı artırılmalı

 

Pratik Kural: Mil Çapı Ne Kadar Olmalı?

Helezon çapı (Ds) ile mil çapı (d) arasındaki oran:

Helezon Uzunluğu (L)	d / Ds oranı
Kısa (L < 3 m)	d ≈ Ds / 10
Orta (3 m < L < 6 m)	d ≈ Ds / 8
Uzun (L > 6 m)	d ≥ Ds / 6

Örnek: Ds = 200 mm → d ≥ 20–30 mm arası olmalı (en az)

Özet: Mil Çapı ve Sehim İlişkisi

Kriter	Açıklama
Sehim değeri	Mil çapı arttıkça çarpan etkisiyle düşer (d⁴)
İzin verilen sehim	Genellikle L / 200
Mil çapı	Uygun oranla seçilmeli, sehim hesabıyla kontrol edilmeli
Aşırı sehim varsa	Daha kalın mil, daha kısa açıklık, askı yatağı çözüm olabilir

2.5 Mil Çapı Hesaplaması

“Mil Çapı Hesaplaması” → Yapının gerçek çalışmada dayanacağı teknik çapı bulmaktır.

Mil çapının çap seçimi aşamasından d mm olduğunu kabul ederek kontrolü yapılırsa :

Şekil 5 Helezon Konveyör Mili ve Mile Etki Eden Kuvvetler

Milin ve üzerine sarılmış olan helezonun ağırlığı aşağıdaki formül yardımıyla hesaplanır,

kg                    ( sadece mil ağırlığı )

D= Çap metre

L = Mil uzunluğu metre

Helezon ağırlığı ( Ø Ds mm , hatve = h ) için tablo 2.5 den  = kg / m olarak bulunur.

Buradan toplam ağırlık :

Ghatve= Agırlık (kg) =Alan (m2)×Kalınlık (m)×Yogunluk (kg/m3) bir hatve yaprağınmın ağırlığı

S hatve adımı toplam mil uzunluğuna (L) bölünür ve çıkan adım sayısı bir hatve ağırlığı (Ghatve) ile çarpılır

Çıkan sonuç mili saran tüm yaprakların toplamını verir

GToplam= Gmil +Ghatve*(L/S) = x kg = x*g  N

Radyal yönden milin çapını kontrol edilirse

ΣFY = 0 → Fa + Fb = G                   Fa = Fb =G/2

bulunan bu değerlere göre Me ve Mb değerleri :

Formülleri ile hesaplanır.

P =Gerekli Motor Gücü kW

n= Tablo 3 ten belirlenen devir sayısı 

Bileşik moment ve emniyetli mil çapının hesaplanmasında kullanılan bağıntılar aşağıda verilmiştir

GK Mil malzemesi çelik tablolarına bakılarak seçilir

Örnek:

Çelik tablolarına bakılarak Ç1030 (C35,σak= 33 daN/mm², σK = 65 daN/mm² )

Aşağıda ky (yükleme katsayısı), kb (boyut katsayısı – ama belge için genelde yüzey düzeltmesi) ve kç (çentik katsayısı) için yaygın kullanılan seçim tabloları ve kaynaklara göre açıklamalar yer almakta:

ky – Yükleme (Load) Katsayısı

Bu katsayı, yük tipine göre malzemenin yorgunluğa karşı direncini etkiler:

Yükleme Türü	ky Değeri
Bükme	1.00
Eksenel (Axial)	0.85
Burulma	0.59

• Bükme: referans durumda 1 alınır.
• Eksenel ve burulma: daha düşük, çünkü bu yükleme yorgunluğu artırır.

kb – Boyut (Size) Faktörü

Malzeme boyutu büyüdükçe kusur olasılığı arttığı için yorgunluk dayanımı düşer:

Çap aralığı (mm)	kb Değeri
d ≤ ~8 mm	~1.0
~8 – 50 mm	~0.85
>50 mm	~0.75

Belgede genelde ortalama yüzey hassasiyeti vurgulandığından, bu tabloya uygun değerler kullanılabilir.

kç – Çentik Katsayısı (Stress‑Concentration Factor, Kt veya kf)

• Çentik veya geometrik keskinlik varsa, teorik stres konsantrasyon faktörü (Kt) kullanılır.
• r/d oranına göre değişir (r: fillet yarıçapı, d: kesit kalınlığı).
• Tablo veya grafik kaynaklıdır (Peterson, Budynas & Nisbett gibi).

Örnek tablo – Kt (Teorik):

r/d	Kt ≈
0.05	1.4
0.10	1.2
0.15	1.1
≥0.20	~1.0–1.05

Belgedeki düz geometrilerde kç ≈1, keskin çentiklerde ise bu değerler doğrudan kullanılmalı

Eksenel yönden mile etkiyen kuvvetleri hesaplanırsa,

Mil ve helezonun toplam ağırlığı Gtoplam, helezonun boyunda toplam L/S hatve bulunmaktadır. Bir hatve için etkiyen kuvvetleri hesaplanırsa;

Gtoplam/(L/S) olarak mil ve helezonun bir hatvedeki ağırlığı bulunur.

Eksenel yönde sadece sürtünme kuvvetlerine maruz kaldığından bu kuvvetler hesaplanırsa

Şekil 6 Tek Helis Yaprağına Etki Eden Kuvvetler

Toplam (L/S) hatveye etki eden sürtünme kuvveti hesaplanacak olursa

Olarak bulunur. (bu değer rulman seçimi başlığı altında Fa yerine yazılır )

Kaplin bağlanacak mil çapını;

Burada σA Çelik tablosundan seçilen σak değeridir

Bu sonuçlara göre helezonun bağlanacağı kısım Ø D mm, yataklamanın bağlanacağı kısım Ø D mm, kaplin bağlanacak kısım Ø DKap mm olarak seçilmiştir

2.6 Helezonun boru dış çapı (Ds) ile mil çevresine kaynaklanan kanatlar (hatveler) arasındaki boşluk (iç boşluk) 

Bu boşluk neresi?

Bu, borunun iç yüzeyi ile helezon yaprağının başlangıç noktası arasında kalan açıklıktır.

c = Ddış - Diç

Şekil 7 Hatve-Boru iç yüzeyi arası boşluk (c)

Bu boşluk ne işe yarar?

• Malzemenin helezon borusuyla birlikte dönmesini önler
• Sürtünme, sıkışma ve aşırı aşınma riskini azaltır
• Yaprakların boruya kaynağını kolaylaştırır
• Bazı uygulamalarda malzeme temizlenmesi ve havalandırma işlevi görür

 

Ne Kadar Olmalı? (Uygulama Aralığı)

Malzeme Cinsi	Önerilen Boşluk (mm)
Toz – un – şeker gibi ince	0 – 2 mm (neredeyse sıfıra yakın)
Taneli – kum – buğday	3 – 5 mm
Çakıl – kömür – iri parça	5 – 8 mm
Aşındırıcı, yapışkan madde	6 – 10 mm + özel kaplama gerekebilir

Not: Boşluk çok küçükse:

• Aşınma artar
• Malzeme sıkışabilir
• Boruya sürtünerek dönmeye başlar

Boşluk çok büyükse:

• Malzeme geri sızabilir
• Konveyör verimi düşer
• Yaprak yapısal olarak zayıflayabilir

 

Bu boşluğun taşınan malzeme ile ilişkisi var mı?

Evet

Malzeme Özelliği	Boşluk Üzerine Etkisi
İnce ve akışkan	Boşluk küçük olmalı (2 mm’den az)
Taneli ama kuru	Orta boşluk (3–5 mm)
İri ve keskin kenarlı	Daha büyük boşluk (5–8 mm)
Yapışkan ve nemli	Boşluk + kaplama gerekebilir

2.7  Helezon Konveyörün Kanat Açınım Hesabı

2.6.1 Sabit Hatveli Helezon

Helezon konveyör kanatlarının bir hatvelik kısmı genelde sacdan kesilir ve mil üzerinde iki kenarı arasındaki mesafe hatve ölçüsüne gelinceye kadar çekilerek mil çevresine kaynak edilir. Mil üzerinde kaç hatve varsa o sayıda kanat kesilerek önce kaynak edilen hatve kanadının kenarına kaynak edilir ve aynı şekilde hatve boyuna çektirilerek mile helezonik şekilde kaynak edilirler.

Aşağıda ölçüleri sembolize edilen (Bkz. Şekil 8) helezon konveyörün tek hatvelik kanat açınım formülleri aşağıdaki gibidir.

Şekil 8 Helezon hatve ve kanat açınım hesap görselleri

Normalde hatveler helezon çapına eşit seçilirler. Ancak çok hızlı aktarılması gereken hafif malzemelerde hatve çaptan büyük, yavaş aktarılması gereken ağır malzemelerde ise hatve çaptan az olmalıdır.

Helezon konveyörlerde dikkat edilmesi gereken bir husus ise helezon kanatları ile helezon yatağı arasında mutlaka bir boşluk bulunması gereğidir. Bu boşluk (c) taşınan malzemenin tane büyüklüğüne ve mil çapına göre 5 ila 15 mm arasında değişir. (ince taneli malzemelerde daha az boşluk yeter)

Mil boyu arttıkça yataklar arasındaki seğim artacağından mil çapı veya mil borusunun et kalınlığı kanatların seğim nedeni ile yuvaya sürtünmesini önleyecek kadar büyük seçilmelidir. Çok uzun konveyorlerde ise gerekiyorsa askı yatakları kullanılmalıdır 

2.6.2 Kademeli Artan Hatveli Helezon

Değişken hatveli helezon çiziminde SW modelden yararlanılabilir.Ancak pratikte hatve doğrusal olarak arttırılmaz Her adımda hatve kademeli olarak arttırılır veaçınımlar her hatve boyu için ayrı ayrı çizilerek imalat gerçekleştirilir.

Her hatve sonundaki ikinci hatvenin değeri aşağıdaki formülden elde edilebilir.

 Sh=S1+(h/H)*(S2-S1).

 Bu formüldeki değişkenler(Bkz. Şekil 9)

 S1= İlk adımdaki hatve değeri (mm)

S2= Son adımdaki hatve değeri (mm)

Sh= Açınımı çizilecek adımdaki hatve değeri (mm)

h= Açınımı çizilecek adım numarası (1 den başlar)

H= Toplam adım (sarım) sayısı

L= Toplam helezon boyu (mm)

 Burada dikkat edilmesi gereken diğer bir husus ise; sabit hatveli helezonlarda helezon boyu sarım sayısı ile hatvenin çarpımına eşittir, ancak artan hatveli helezonlarda helzon boyu aşağıdaki formülden elde edilir.

 L= 0.5*(H+1)*(S1+S2)

Şekil 9 Konik milli ve değişken hatveli helezon

Eğer artan hatveli helezonda konik mil kullanılmış ise (genellikle besleyicilerde sabit kapasite için kullanılır) her hatve kanadında konik milin karşılık gelen çapı hesaplanmalı ve kanat açınımı bu ölçülere göre hesaplanmalıdır.

 Konik milin her hatveye karşılık gelen iç çap ölçüsü aşağıdaki formül kullanılarak hesaplanır.

 

dh=d1+(h/H)*(d2-d1)

 

Bu formülde

•  d1=Helezonun son hatvesindeki mil çapı
• d2=Helezonun ilk hatvesindedeki mil çapı
• dh=Açınımı yapılacak hatvedeki mil çapı
  

Yukarıda verilen formüllerden elde edilen değişken hatve ve iç çaplara göre ilk kısımda verilen açınım formülleri veya SW modelleme kullanılarak ayrı ayrı açınım hazırlanır ve değişken hatve ve konik milli helzonların imalatı grçekleştirilebilir.

Şekil 10 Konik milli ve değişken hatveli helezon

2.8 Helezon Konveyörün Güç Hesabı (Teorik)

Helezon konveyörün güç hesabına tesir eden birçok faktör bulunmaktadır. Ancak en önemli faktörler aşağıda belirtilenlerdir. Bunlar;

P= P1+P2+P3                                                                                              

P1= D*L/20                                                                                                            

P2= µ*Q*L / 367                                                                                        

P3=Q*H/367                                                                                                         

Bu faktörlerin toplamı ile toplam güç gereksinimi elde edilir

Bunlar:

• P₁: Helezon konveyör sisteminin boşta çalışırken, yani sadece helezon mili ve kanatların dönmesi için gereken güçtür. Sisteme malzeme yüklenmemiş olsa bile helezonun dönmesi için bu enerjiye ihtiyaç vardır.
• P₂: Taşınan malzemenin yatay veya eğimli yüzey boyunca itilmesi sırasında gereken güçtür. Bu güç, malzemenin helezon boyunca sürtünmeyi yenerek hareket ettirilmesini sağlar.
• P₃: Eğer sistemde düşey taşıma varsa, yani malzeme yerçekimine karşı yukarı kaldırılıyorsa, bu yükseltme için gerekli ek güçtür. Bu terim sadece dikey veya eğimli taşıma varsa devreye girer.

• D: Helezon konveyörün dış çapıdır. Genellikle santimetre veya metre cinsinden kullanılır.
• L: Helezonun toplam uzunluğudur. Sistemin yatayda ne kadar mesafeye malzeme taşıdığını belirtir. Uzunluk arttıkça ihtiyaç duyulan güç de artar.
• μ (mü): Malzeme ile helezon teknesi arasındaki sürtünme katsayısıdır. Taşınan malzeme ile yüzey arasındaki sürtünmenin büyüklüğünü gösterir. Sürtünme ne kadar büyükse, sistemi döndürmek o kadar fazla güç ister. (Bkz Tablo 8)
• Q: Sistemden taşınan malzemenin debisidir, yani birim zamanda taşınan malzeme miktarıdır. Genellikle ton/saat veya kg/saat cinsinden ifade edilir. Malzeme miktarı arttıkça sistemin harcadığı güç de artar.
• H: Eğer helezon malzemeyi bir yüksekliğe doğru taşıyorsa, bu yüksekliğin değeridir. Ne kadar yükseğe taşınıyorsa o kadar fazla güç gerekir.
• 367: Birim dönüşümlerden ve ampirik verilerden elde edilmiş sabit bir katsayıdır. Q, L ve H gibi değerlerin kW cinsinden güç hesabına dönüşmesini sağlar.
  
  

Tablo 8 Malzeme direnç katsayısı (μ)

 Temel Motor Gücü Formülü:

Teorik olarak hesaplanan güç şudur:

Ancak bu değer, ideal koşullarda geçerlidir. Gerçek koşullarda motor:

• ilk kalkışta zorlanır (yük altında kalkış),
• sürekli değişken yükle çalışabilir,
• sıcaklık, sürtünme, darbe gibi etkiler oluşabilir.

Bu yüzden motor seçimi şu şekilde yapılır:

 

Motor Gücü Seçim Formülü (Emniyetli):

Burada:

Sembol	Açıklama
Pmotor ​	Seçilecek motor gücü (kW)
Pgerekli ​	Teorik hesaplanan güç (kW)
Kf​	Emniyet katsayısı (veya servis katsayısı)

 

Emniyet Katsayısı (Kf) Değerleri:

Uygulama Tipi	Katsayı (Kf)
Hafif yük, düzgün çalışma	1.1 – 1.3
Orta yük, değişken yükler	1.3 – 1.5
Yük altında kalkış, kısa çevrim	1.5 – 1.8
Darbeli, sık sık dur-kalk, ağır yük	1.8 – 2.5

Bu katsayı deneyim, katalog bilgisi veya standarda göre belirlenir. (Kaynak: DIN, ISO, makine elemanları kitapları)

Emniyet katsayısı ile çarptıktan sonra gerekli motor gücü P bulunur

 

2.9 Tahrik Gücü ve Momentinin Hesaplanması

Helezon ileticilerin çalıştırılması için gerekli güç gereksinimi beş kısımdan oluşur :

NW : İletim malının tekne içinde lineer olarak itilmesi için gerekli güç,

NS : Helezon iletim malı içindeki sürtünmeyi yenebilmesi için gereken güç,

NL : Helezon milinin yataklarda dönebilmesi için gerekli güç,

NH : Çıkan ve inen iletim hattında kaldırma için gerekli güç,

NZ : Helezonun yana doğru itmesi nedeni ile iletim malı için gerekli kaldırma işi, besleme direnci, normal sıkışmalar ve ara yataklardaki hafif tıkanmalar ve hatta iletim malının iç direnci nedeniyle ek güç.

gerekli matematiksel işlemler ve sadeleştirmeler yapıldığında aşağıdaki bağıntı elde edilir

NM=Pgerekli motor gücü

Burada :

Gf : Teknenin her metresindeki iletim malı ağırlığı ( kg / m )

L1 : İletim uzunluğu ( m )

μw : Yığın malın tekne cidarı ile olan sürtünme katsayısı

μs : Yığın malın helezon ile olan sürtünme katsayısı

CN : Güç faktörü

L : Helezonun uzunluğu ( m )

μ : Yatak sürtünme katsayısı

d : Yatak çapı ( m)

ηv : Dişli kutusu verimi.

Teknenin her metresindeki iletim malı ağırlığı :

Gf = ( Qt / 3.6 V ) ( kg / m )

bağıntısı yardımıyla hesaplanır.

Sürtünme katsayıları μw ve μs oldukça fazla dalgalanmaktadır. Faktör CN denemelerle saptanmıştır.

Devir sayısının ve doldurma derecesinin güç gereksinimine olan etkisi Tablo 2-5 te verilmiştir. Çok zor olarak elde edilebilen bu bağıntılar nedeniyle pratikte bir toplam direnç katsayısı ile hesap yapılır.

Tablo 9 Değişik doldurma derecelerinde ulaşılan iletim gücü 

İletim malına, teknenin ve helezonun üst yüzeyine ve doldurma derecesine bağlı olarak μ′ değeri 2 ile 5 , dik helezon ileticilerde 6 ile 9 arasındadır . Çeşitli iletim mallarında :

μ′ = 2 ile 3 :Tahıl, un, ağaç talaşı, odun kömürü, ağaç parçaları, sabun tozu, boraks, boksit, antrasit, linyit, şeker, kömür tozu, ince çamur.

μ′ = 3 ile 4 :Kireç taşı, mika, çimento, sodyum, kırılmış buz, metal talaşları, kalıp kumu, ince kum, mıcır, PVC - granül, balçık, kil, kül ve alçı.

μ′ = 4 ile 5 :Çakıllı kum, tuz, toprak, suni gübre, kalın çamur, kaba çakıllı kum ve cevher.

İletim malı ne kadar kolay akar ve ne kadar ince ise μ′değeri o kadar küçüktür . Ağır ,

çok aşındırıcı yığın mallarda büyük değerler geçerlidir.

 

Momentler aşağıdaki bağıntı yardımıyla hesaplanır

Helezon – mil, MA döndürme momenti ile burulmaya, çeşitli enine kuvvetlerle ve helezonun sürtünen çevresine etki eden eksenel kuvvet ile eğilmeye ve eksenel yatağın düzenine bağlı olarak eksenel kuvvetin etkisi altında çekmeye ya da basmaya çalışır. Milin hesaplanmasında bu durum dikkate alınması gerekir.

Eksenel kuvvet aşağıdaki bağıntı yardımıyla hesaplanır

2.10 Mekanik Elemanların Seçimi

2.10.1 Rulman Seçimi ve Ömür Hesabı

Rulman seçiminde kullanılan dinamik eşdeğer yük ve nominal ömrü hesaplamak için kullanılan bağıntılar aşağıda verilmiştir.

Dinamik Eşdeğer Yük (F)

Sembol	Anlamı	Birim
F	Dinamik eşdeğer yük (rulmanın maruz kaldığı birleşik yük)	N
Fa	Eksenel yük (mil yönünde)	N
FR	Radyal yük (milin merkezine dik yönde)	N
X	Eksenel yük katsayısı (rulman tipine göre katalogdan alınır)	—
Y	Radyal yük katsayısı (rulman tipine göre katalogdan alınır)	—

Bu katsayılar rulmanın yük yönüne ve türüne göre katalogdan alınır.

Fa=toplam f sürtünme değeri formül yukarıda

FR= GToplam (mil ve Helezon yapraklarının ağırlık toplamı)

Rulman Ömrü Hesabı (Saat olarak)

 

Sembol	Anlamı	Birim
Lh	Rulmanın nominal ömrü (saat cinsinden)	saat
C	Rulmanın dinamik yük katsayısı (rulman kataloğundan alınır)	N
F	Dinamik eşdeğer yük (yukarıdaki formülden gelir)	N
n	Milin devir sayısı (dakikadaki dönüş hızı)	dev/dk

 

Bu formül, ISO 281 standardı esas alınarak hazırlanmıştır ve rulmanların ömrünü ortalama koşullarda tahmin eder.

 

Rulman kataloglarından dinamik yük katsayıları C0 değeri ve C değeri bulunur

Okunan bu değerler

 

Statik Yük Kontrol Oranı

Terim	Açıklama
Fa​	Eksenel yük (N)
C0​	Statik yük katsayısı (N) — rulman kataloğundan alınır

 

Ne işe yarar?

Bu oranla rulmanın statik yük altında güvenli çalışıp çalışmadığı kontrol edilir. Genellikle şu kural kullanılır:

Eğer bu oran çok büyükse, rulman eksende aşırı zorlanıyor demektir → rulman tipinin değişmesi veya eksenel yük azaltılması gerekir.

 

Yük Tipi Oranı

Terim	Açıklama
Fa​	Eksenel yük (N)
FR ​	Radyal yük (N)

Ne işe yarar?

Bu oranla rulmanın karşılaştığı yük dağılımı (radyal mi, eksenel mi baskın?) değerlendirilir.

Bu değerle birlikte rulman kataloğundan:

• X (eksenel yük katsayısı)
• Y (radyal yük katsayısı)

seçilir. Genelde kataloglarda bir sınır değer verilir, örneğin:

Buradaki e, rulman tipine göre verilen geçiş eşiği katsayısıdır.

2.10.2 Kama Seçimi (Formüller ve Gerilme Kriterleri)

Kama, mil ile makine elemanı (dişli, kaplin vb.) arasında dönme momentini iletmek için kullanılır. Hesaplamalar iki temel kritere göre yapılır:

1. Yüzey basıncı (p)
2. Kesme gerilmesi (τ)

Yüzey Basıncına Göre Kama Boyu (l)

 Semboller:

Sembol	Anlamı	Birim
l	Kama boyu (uzunluğu)	mm
MB	İletilmesi gereken moment (burulma momenti)	daN·mm veya N·mm
d	Mil çapı	mm
h	Kama yüksekliği (kama kalınlığı)	mm
Pem​	Emniyetli yüzey basıncı gerilmesi	daN/mm²

 

Kesme Gerilmesine Göre Kama Boyu (l)

Semboller:

Sembol	Anlamı	Birim
b	Kama genişliği	mm
d	Mil çapı	mm
τem ​	Emniyetli kesme gerilmesi (τ)	daN/mm²
MB	İletilmesi gereken moment	daN·mm
l	Hesaplanan minimum kama boyu	mm

 

Emniyetli Gerilmeler Bağlantısı

Kayma ve basma ilişkisi (standart oran):

Semboller:

Sembol	Anlamı
τem	Emniyetli kayma (kesme) gerilmesi
σem ​	Emniyetli normal (basma) gerilmesi
0.58	Tresca kriterine göre kesme-basınç oranı

Kullanım Yöntemi:

1. Moment MB​ hesaplanır (kaplinden gelen değer kullanılır).
2. Katalogdan kama ölçüleri alınır (örneğin: 12×8 mm kama → b=12 mm, h=8 mm).
3. Emniyet gerilmeleri malzeme ve uygulamaya göre belirlenir: 

​

4. Her iki formülde de l bulunur.
5. Hangi formül daha büyük l verirse, o değer dikkate alınır.
6. Standart bir üst uzunluk katalogdan seçilir (örnek: l = 60 mm).

2.10.3 Kaplin Seçimi ve Kontrolü

Konveyörü döndüren motor ile mil arasında kullanılacak kaplinin taşıması gereken momenti karşılayıp karşılamadığını hesaplamaktır.

Sembol	Açıklama	Birim	Kaynak / Kökeni
Mkb  ​	Kaplinin iletmesi gereken burulma momenti	N·m veya daN·mm	Makine elemanları standart moment formülü
kR                          ​	Yük katsayısı / kaplin tipi katsayısı	(birimsiz)	Rulman ve kaplin kataloglarından alınır
955	Sabit – güç (kW) ile moment (Nm) dönüşümü için kullanılan katsayıdır

 

| P | Güç – motordan gelen mekanik güç | kW | Önceki bölümlerde tahrik gücü olarak hesaplandı |
| n | Milin devir sayısı | dev/dk | Tasarım şartlarında belirlenmiş |

 

Bulunan Mkb değeri ile Kaplin kataloglarından bu moment değerini iletebilecek kaplin çapı ? mm olarak seçilir.

 

SONUÇ

Bu raporda, bir helezon konveyör sisteminin mekanik tasarımı tüm yönleriyle ele alınmıştır. Hesaplamalar, standartlara uygun şekilde yapılarak mil, rulman, kama, kaplin gibi makine elemanları uygun boyutlarda seçilmek için gerekli hesaplama formülleri verilmiştir..

Kaynakça:

• DIN 15261 standardı
•  KWS Screw Conveyor Engineering Guide
• https://www.sanayimalzemeleri.com/tasiyici-helezon-konveyor-imalati
• T.C. DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ Bilgisayar Destekli Makina Tasarımı Çözümlemeleri Dersi Proje Çalışması 10 t / h KAPASİTELİ HELEZON KONVEYÖR TASARIMI
•  MAK534 Sürekli transport Sistemleri Ders Notları, Dr.İsmail GERDEMELİ sayfa 141 Bölüm 8 helezon konveyörler
• https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/735982
•  https://www.muhendislikbilgileri.com/?pnum=135&pt=HELEZON
•   https://transport.itu.edu.tr/docs/librariesprovider99/dersnotlari/dersnotlarimak546/8-helezonlu-transport-makinalar%C4%B1n%C4%B1n-konstr%C3%BCksiyonu-ve-hesaplar%C4%B1.pdf?sfvrsn=2
• https://ozb.com.tr/uploads/scp-sce-helezon-konveyor-rev-04-27-06-2014.pdf?utm_source=chatgpt.com 

(Daha detaylı bilgi için kaynakçaları inceleyebilirsiniz)

 

Yazımı vakit ayırıp okuduğunuz için teşekkür ederim.Görüş ve önerilerinizi yorumlarda benimle paylaşmanız, hem bu platformu geliştirmeme hem de içeriklerimi zenginleştirmeme katkı sağlayacaktır.

Gelecek Yazıda Neler Var?

Bu yazıda teorik temelleri ve hesaplama yöntemlerini incelediğimiz helezon konveyör sistemlerine, bir sonraki yazımda gerçek dünya senaryosu üzerinden adım adım bir tasarım örneğiyle devam edeceğiz.

Takipte kalın ve “Tasarım Mühendisliği” dünyasına birlikte yolculuk edelim!

 

Yazar: Mustafa Mücahit Karakaş